Lekcja 1

1. Czasowniki: czasowniki mocne

2. Temat czasu teraźniejszego

3. Rzeczowniki

1. Czasowniki: czasowniki mocne

Na odmianę czasowników mocnych składają się cztery zasadnicze części:

A) Cz. teraźniejszy. Wraz ze zmianami końcówek otrzymujemy:

B) Cz. przeszły, l. poj.:

C) Cz. przeszły, l. mn.:

D) Imiesłów bierny (jako przymiotnik)

2. Temat czasu teraźniejszego

Zacznijmy od tematu czasu teraźniejszego:

Poniżej przedstawiam kilka czasowników mocnych (na tym etapie zamierzam wybrać słowa, które rzeczywiście lub pozornie spokrewnione są z wyrazami angielskimi, żeby łatwiej było je zapamiętać - w polskim tłumaczeniu zostawiamy anguielskie znaczenie zaraz za polskim):

Klasa I: Temat cz. teraźniejszego zawiera -ei-

Klasa II: Temat cz. teraźniejszego zawiera -iu-

Klasa III: Temat cz. teraźniejszego zawiera -in-, -il-, -air-

Klasa IV: Temat cz. teraźniejszego zawiera -i-, -ai-

Klasa V: Temat cz. teraźniejszego zawiera -i-, -ai- (ta Klasa różni się od Klasy IV tylko formą imiesłowu biernego)

Klasa VI: Temat cz. teraźniejszego zawiera  -a-

Klasa VII: Inne

Nie namawiam was do nauczenia się na pamięć wszystkich tych czasowników za jednym razem. Jednak są spore szanse, że angielscy czytelnicy tych lekcji rozpoznają te słowa bez problemu.

3. Rzeczowniki

No dobrze, nauczmy się teraz trochę o rzeczownikach. Mamy tu same mocne rzeczowniki r. męskiego o rdzeniu "a".

W mianowniku l. poj. kończą się one na -s (z kilkoma wyjątkami)

Mianownik l. mn. kończy się na -os. Forma mianownikowa używana jest jako podmiot czasownika.

L. mnoga laufs to laubos, ponieważ tematem jest laub-; por. ang. leaf 'liść' ale leaves 'liście'.

Męski przedimek (który jednocześnie jest zaimkiem wskazującym) to:

Wyraz 'nie' to ni. Spójnik 'i, oraz' to jah. Rzeczowniki połączone przez jah występują z czasownikiem w l. mn. No to czas na kilka gockich zdań:

  1. Sa hunds ni beitiþ.
  2. Þai wulfos beitand.
  3. Sa þiudans saihwiþ.
  4. Sa skalks ni slepiþ.
  5. Þai fiskos ni itand.
  6. Þai fuglos siggwand.
  7. Sa fugls jah sa gaits ni spinnand.

(Odpowiedź)

A teraz spróbujmy sami ułożyć kilka zdań:

  1. (Ten) ptak pije.
  2. (Ten) król umiera.
  3. (Ci) słudzy nie kłamią.
  4. (Te) wilki jedzą.
  5. (Ta) ryba nie gryzie.
  6. (Te) psy nie łapią.
  7. (Ten) król i (ten) sługa piją.

(Odpowiedź)

Tak wiem, nie było to zbyt interesujące, prawda? Byłoby dużo więcej zabawy, gdybyśmy powiedzieli coś w rodzaju "psy gryzą wilka" - gdyby w zdaniu był nie tylko podmiot, ale również jakieś dopełnienie. Jeżeli tak, to potrzebujemy rzeczownika w bierniku.

Dla mocnych rzeczowników rdzenia "a",

Przedimek w r. męskim,

Poniżej przedstawiam kilka rzeczowników rdzenia "a", które można użyć jako dopełnienie bliższe czasownika:

No to teraz możemy wprowadzić trochę akcji!

  1. Þai hundos beitand þana wulf.
  2. Sa wulfs itiþ þans gaitans.
  3. Sa þiudans gibiþ maiþm.
  4. Þai skalkos brikand þans stainans.
  5. Þai fuglos ni saihwand þana wind.
  6. Sa skalks ni swariþ aiþans.
  7. Sa þiudans jah sa skalks itand þans fiskans.

(Odpowiedź)

Spróbujcie też przełożyć to:

  1. (Ten) sługa niesie (tę) kozę.
  2. (Te) ptaki łamią (te) gałęzie.
  3. (Ten) król składa (tę) przysięgę.
  4. (Te) wilki nie jedzą (tych) ptaków.
  5. (Ta) koza je (te) liście.
  6. (Te) ptaki, (te) wilki i (te) kozy nie tkają.
  7. (Ci) słudzy dają (te) podarki.

(Odpowiedź)

 

© by David Salo

© for the Polish translation by Ryszard Derdziński


wprowadzenie :: lekcja 1 :: lekcja 2